Al meer dan twintig jaar werkt kinderopvangorganisatie Sam&Ko met Piramide. Wat begon als een gezamenlijke keuze voor de VVE-locaties in Deventer, is inmiddels een vaste basis binnen de organisatie. Met de overstap naar Piramide Digitaal kreeg die werkwijze een nieuwe impuls. Pedagogisch coach en beleidsmedewerker VE Yvonne de Winter en pedagogisch professional Melanie de Groot vertellen wat dat betekent voor professionals én kinderen.
Een vertrouwde basis die blijft ontwikkelen
Sam&Ko werkt op ongeveer twintig locaties verspreid over de gemeente Deventer. Op vrijwel alle peuterspeellocaties wordt gewerkt met voorschoolse educatie (VE). Een beredeneerd en doelgericht aanbod speelt daarbij een belangrijke rol. Yvonne werkt zelf sinds 2005 met Piramide. In die jaren zag ze niet alleen de methode, maar ook de behoeften van kinderen veranderen.
“Vroeger lag de nadruk sterk op taalachterstanden. Nu zien we veel bredere ontwikkelvragen. Natuurlijk blijft taal belangrijk, maar we zien bijvoorbeeld ook kinderen die moeite hebben met samenwerken, concentreren of zelfstandig spelen.”
Juist die brede blik op de ontwikkeling van kinderen maakt Piramide volgens Yvonne passend bij de huidige praktijk.
Van boeken naar Piramide Digitaal
Hoewel Sam&Ko tevreden was over Piramide, begonnen de bestaande projectboeken steeds minder goed aan te sluiten. Activiteiten en liedjes raakten verouderd en pedagogisch professionals moesten zelf steeds meer aanpassen. Tijdens de Train-de-Trainer-opleiding maakten de pedagogisch coaches kennis met Piramide Digitaal. Inmiddels werken alle peuterspeellocaties ermee.
Een belangrijke verandering is dat kinderen veel meer worden betrokken bij de opbouw van een project. “Vroeger bouwden wij als pedagogisch professionals een project helemaal zelf op”, vertelt Yvonne. “Nu openen we samen met de kinderen de projectbak en ontdekken we wat erin zit. Zo zie je meteen wat kinderen al weten en waar hun interesses liggen.”
Piramide is de hele dag zichtbaar
Voor Melanie begint een dag met een blik op de planning in Piramide Digitaal. Welke gezamenlijke activiteit staat er gepland? En welke kinderen krijgen die dag extra aandacht in een klein groepje of tijdens een individuele tutoractiviteit?
Maar Piramide is volgens haar veel meer dan een gepland activiteitmoment. De projecten zijn door de hele groep heen zichtbaar. Hoeken worden aangepast aan het project, het speldecor hangt in de ruimte en via het kiesbord kiezen kinderen waar ze willen spelen. Tijdens de kring variëren de activiteiten van spelletjes en interactief voorlezen tot gesprekken met handpop Pippa.
Die herkenbaarheid geeft kinderen structuur. Personages en beelden keren terug op onder andere de dagritmekaarten, bij de hoeken, op het kiesbord en in het spelmateriaal.
Houvast én ruimte voor de groep
Voor pedagogisch professionals biedt Piramide Digitaal volgens Melanie vooral een praktische basis. Activiteiten hoeven niet vanaf nul bedacht te worden. Per activiteit is duidelijk welke materialen nodig zijn en aan welke doelen wordt gewerkt. Na afloop kan een activiteit worden geëvalueerd en waar nodig een volgende keer worden aangepast.
Tegelijkertijd blijft er ruimte om te kijken naar wat kinderen op dat moment nodig hebben. Activiteiten en hoeken kunnen worden aangepast aan het niveau, de interesses en de spanningsboog van de kinderen. Dat sluit aan bij wat Yvonne belangrijk vindt: “Gebruik wat jouw groep nodig heeft. Je hoeft niet alles letterlijk over te nemen.”
Als leren terugkomt in het spel
De meerwaarde wordt voor Melanie vooral zichtbaar wanneer kinderen zélf verdergaan met wat eerder is aangeboden. “Ik vind het het mooiste als kinderen tijdens hun spel de begrippen gebruiken die we tijdens een gezamenlijke activiteit hebben geoefend. Of als we iets hebben voorgespeeld in de huishoek en je kinderen dat later in hun eigen spel ziet nadoen.”
Melanie ziet daarnaast meer rust en betrokkenheid. De vaste onderdelen maken de dag voorspelbaar, terwijl de steeds veranderende hoeken kinderen opnieuw uitdagen. Door de herhaling binnen projecten ziet ze bovendien de woordenschat groeien. Ook verschillen tussen kinderen kunnen binnen dezelfde activiteit worden opgevangen. Piramide biedt naast de basisactiviteit mogelijkheden voor kinderen die meer uitdaging of juist extra ondersteuning nodig hebben. Zo kan ieder kind vanuit zijn eigen niveau deelnemen.
Samen blijven ontwikkelen
De overstap naar Piramide Digitaal heeft binnen Sam&Ko ook gezorgd voor verdere professionalisering. Alle vier de pedagogisch coaches zijn inmiddels gecertificeerd trainer. Daardoor kan Sam&Ko nieuwe collega’s zelf opleiden en de begeleiding direct verbinden aan de eigen praktijk.
Voor Yvonne zit daar uiteindelijk de kracht: een gezamenlijke basis, zonder dat iedere groep hetzelfde hoeft te doen. “Piramide geeft ons richting en houvast, zodat we met een beredeneerd aanbod de ontwikkeling van ieder kind bewust kunnen begeleiden.”